ଓଡ଼ିଶା: ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସ ଜ୍ୟୋତିର୍ବିଜ୍ଞାନ ପ୍ରେମୀଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବିଶେଷ ସୁଯୋଗ ଆଣି ଦେଉଛି। ୨୦୨୬ ବର୍ଷର ପ୍ରଥମ ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ ମାର୍ଚ୍ଚ ୩ ତାରିଖରେ ଘଟିବ, ଏବଂ ଏହା କେବଳ ଏକ ଚମତ୍କାର ଜ୍ୟୋତିର୍ବିଜ୍ଞାନ ଘଟଣା ହେବ ନାହିଁ, ବରଂ ଭାରତ ସମେତ ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେବ। ଏହି ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣର ଭାରତୀୟ ମାନକ ସମୟ ଅନୁସାରେ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ଏବଂ ସ୍ଥାନ ରହିବ। ଆସନ୍ତୁ ଏହି ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ ବିଷୟରେ ସମସ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସୂଚନା ଜାଣିବା ଯାହା ଦ୍ଵାରା ଆପଣ ସଠିକ୍ ସମୟରେ ଏହି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିପାରିବେ।

କେବେ ଏବଂ କିପରି ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ ହେବ?
ମାର୍ଚ୍ଚ 3, 2026 ରେ, ବର୍ଷର ପ୍ରଥମ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ ହେବ, ଯାହା ମୁଖ୍ୟତଃ ଏସିଆ, ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ ଏବଂ ଅନ୍ୟ କିଛି ଅଞ୍ଚଳରେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେବ। ଭାରତୀୟ ମାନକ ସମୟ ଅନୁସାରେ, ଏହି ଗ୍ରହଣ ଅପରାହ୍ନ 3:20 ରୁ ସନ୍ଧ୍ୟା 6:47 ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିବ। ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣର ଦୀର୍ଘ ଅବଧି ହେତୁ, ଏହା ବିଭିନ୍ନ ସମୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭାବରେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେବ। ଏହି ଗ୍ରହଣ ସମୟରେ, ଚନ୍ଦ୍ର କମଳା ଦେଖାଯାଇପାରେ, ଯାହାକୁ "ରକ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ର" ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ। ଏହି ଘଟଣା ପୃଥିବୀର ବାୟୁମଣ୍ଡଳ ଦ୍ୱାରା ସୂର୍ଯ୍ୟକିରଣ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହେବା ଦ୍ୱାରା ଘଟେ, ଯାହା ଫଳରେ ଏହି ଅନନ୍ୟ ରଙ୍ଗ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ।

କାହିଁକି ଏବଂ କେବେ ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ ହୁଏ?
ଯେତେବେଳେ ପୃଥିବୀ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଆସେ ସେତେବେଳେ ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ ହୁଏ। ଏହି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟକିରଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚିପାରେ ନାହିଁ, ଏବଂ ପୃଥିବୀର ଛାଇ ଚନ୍ଦ୍ର ଉପରେ ପଡ଼ିଥାଏ। ଏହି ଖଗୋଳୀୟ ଘଟଣା ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନ ଘଟେ, କାରଣ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ସମୟରେ ଚନ୍ଦ୍ର ସିଧାସଳଖ ପୃଥିବୀ ସମ୍ମୁଖରେ ଥାଏ। ହିନ୍ଦୁ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର ଅନୁସାରେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷ (ମୃଦ୍ଧି ପର୍ଯ୍ୟାୟ) ର ଶେଷ ଦିନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପଡ଼ିଥାଏ, ଏବଂ ଏହି ଗ୍ରହଣ ସେହି ଦିନ ହୁଏ।

ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣର ପ୍ରକାର ଏବଂ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ
ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣର ତିନୋଟି ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରକାର ଅଛି: ଆଂଶିକ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଉପଛାୟା। ଏଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରକାର ସୂର୍ଯ୍ୟ, ପୃଥିବୀ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ର ପରସ୍ପର ସାମ୍ନାରେ କିପରି ଦେଖାଯାଆନ୍ତି ତାହା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ।

ପଢ଼ନ୍ତୁ ଏହି ଖବର: ଆସୁଛି ଚଳିତ ବର୍ଷର ପ୍ରଥମ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ; ଭାରତରେ ଦିଶିବ ନା ନାହିଁ ?

ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ: ଏହି ଗ୍ରହଣ ସମୟରେ, ପୃଥିବୀର ଛାଇ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ରପୃଷ୍ଠରେ ପଡ଼ିଥାଏ, ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ର କମଳା କିମ୍ବା ଲାଲ ଦେଖାଯାଇପାରେ।
ଆଂଶିକ ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ: ଏହି ପ୍ରକାରର ଗ୍ରହଣରେ, ଚନ୍ଦ୍ରର କେବଳ ଏକ ଅଂଶ ପୃଥିବୀର ଛାଇରେ ପଡ଼ିଥାଏ, ଏବଂ ସେହି ଅଂଶ ଅନ୍ଧକାର ଦେଖାଯାଇପାରେ।

ପୂର୍ଣ୍ଣଛାୟା ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ: ଏହି ଗ୍ରହଣରେ, ପୃଥିବୀର ଛାୟାର ହାଲୁକା ବାହ୍ୟ ଅଂଶ ଚନ୍ଦ୍ରପୃଷ୍ଠରେ ପଡ଼ିଥାଏ, ଯାହାକୁ ଦେଖିବା କଷ୍ଟକର ହୋଇପାରେ।
2026 ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣକୁ କ’ଣ ବିଶେଷ କରିବ?

ଏହି ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ ବିଶେଷ ଧ୍ୟାନ ଆକର୍ଷଣ କରେ କାରଣ ଏହା ଏକ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ରଗ୍ରହଣ, ଏବଂ ଏହାର ସ୍ଥିତି ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଏକ "ରକ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ର" ସୃଷ୍ଟି କରିବ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଏହି ଗ୍ରହଣ ଭାରତରେ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେବ, ଯାହା ଏହାକୁ ଜ୍ୟୋତିର୍ବିଜ୍ଞାନ ଉତ୍ସାହୀ ଏବଂ ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସ ରଖୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ଅନନ୍ୟ ସୁଯୋଗ କରିଥାଏ।