ଆଜିଠାରୁ ମାତ୍ର ଗୋଟିଏ ଦଶନ୍ଧି ପଛ କଥା ଚିନ୍ତା କରନ୍ତୁ । ସେତେବେଳେ ଭାରତର ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନର ଚିତ୍ର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭିନ୍ନ ଥିଲା । ରେଳବାଇ କାଉଣ୍ଟରରେ ଲମ୍ବା ଧାଡ଼ି, ଦୋକାନରେ ଟଙ୍କା ପାଇଁ ବାରମ୍ବାର ଅନୁରୋଧ, ଗ୍ୟାସ ସଂଯୋଗ ପାଇବାକୁ ଲାଞ୍ଚ ଦେବାର ଚାପ, କିମ୍ବା ଆବଶ୍ୟକୀୟ ଔଷଧ କିଣିବା ପାଇଁ ସକ୍ଷମ ନଥିବାର କଷ୍ଟ- ଏସବୁ ସେତେବେଳେ ଖୁବ୍ ‘ସ୍ୱାଭାବିକ’ ଲାଗୁଥିଲା । ଆମେ ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରି ନେଇଥିଲୁ, କାରଣ ସେ ସମୟରେ ଆମ ନିକଟରେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ବିକଳ୍ପ ନଥିଲା ।

ସେଭଳି ଅବସ୍ଥାରୁ ଫେରି ଆସି ଆଜିର କଥା ଭାବନ୍ତୁ । ଆପଣ ପନିପରିବା ବିକ୍ରେତାଙ୍କୁ ଦେୟ ଦେବା ପାଇଁ ଆପଣଙ୍କ ଫୋନକୁ ଟ୍ୟାପ୍ କରନ୍ତି, ନ ଅଟକି ଟୋଲ୍ ପ୍ଲାଜା ଦେଇ ଯାଆନ୍ତି, ଆପଣଙ୍କ ଯାତାୟାତ ସମୟରେ ଶସ୍ତା ଡାଟାରେ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଦେଖନ୍ତି ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ଗ୍ୟାସ ସବସିଡି ସିଧାସଳଖ ନିଜର ଆକାଉଣ୍ଟରେ ଜମା ହେବା ଦେଖନ୍ତି । ଏହା ସବୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ନିୟମିତ ଓ କେତେ ସ୍ୱାଭାବିକ ମନେହୁଏ । କିନ୍ତୁ ଏଠାରେ ଥିବା ସତ୍ୟଟି ହେଲା: ୨୦୧୪ ପୂର୍ବରୁ ଏହି "ସାଧାରଣ" ଜିନିଷଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ କୌଣସିଟି ନଥିଲା ।

ମାତ୍ର ଏକ ଦଶନ୍ଧିରୁ କମ୍ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତର ସାଧାରଣ ପରିଭାଷା ପୁନଃଲିଖିତ ହୋଇଛି । ନାଗରିକମାନେ ଦୈନନ୍ଦିନ ପାରସ୍ପରିକ କ୍ରିୟାରେ ଗତି, ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଏବଂ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଆଶା କରନ୍ତି- କାରଣ, ସେମାନଙ୍କୁ କେବଳ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦିଆଯାଇଥିଲା ବୋଲି ନୁହେଁ ବରଂ ସେ ଗୁଡ଼ିକ ସମ୍ଭବ ହୋଇଗଲା ବୋଲି । ମୋଦି ଯୁଗ ମହାନ ଘୋଷଣା ବିଷୟରେ କମ୍ ଏବଂ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନର ଛୋଟ ଛୋଟ, ପୁନରାବୃତ୍ତିକ୍ଷମ ମୁହୂର୍ତ୍ତଗୁଡ଼ିକୁ କିପରି ନୀରବରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଛି ସେ ବିଷୟରେ ଅଧିକ ଥିଲା ।

ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ନୀତିଗୁଡ଼ିକ ଭାରତର ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନକୁ ପୁନଃ ଆକାର ଦେଇଥିବା ୧୦ଟି ଉପାୟ ଏଠାରେ ଦିଆଯାଇଛି:

୧. UPI ଏବଂ ଡିଜିଟାଲ୍ ପେମେଣ୍ଟ
ପଥପାର୍ଶ୍ୱ ବିକ୍ରେତାମାନେ ଏବେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବିକ୍ରୟକୁ ଏକ ଟ୍ୟାପ୍ ସହିତ ଟ୍ରାକ୍ କରନ୍ତି । ଋଣର ପ୍ରବେଶ ଉନ୍ମୁକ୍ତ ହୋଇଛି, ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଗଭୀର ହୋଇଛି ଏବଂ ଭାରତ ବାସ୍ତବ-ସମୟ ପେମେଣ୍ଟରେ ବିଶ୍ୱର ନିର୍ବିବାଦ ନେତା ହୋଇଛି । UPI ଏବେ ସୀମାପାର ସ୍ଥାନାନ୍ତରକୁ ଶକ୍ତି ପ୍ରଦାନ କରିବା ସହିତ ପ୍ରବାସୀ ପରିବାରମାନେ ଟଙ୍କା ପଠାଇବା ଖର୍ଚ୍ଚରେ ବହୁତ ସଞ୍ଚୟ କରୁଛନ୍ତି ।

୨. ଜନ ଧନ ଆକାଉଣ୍ଟ
ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଲୋକ ବିଶେଷକରି ମହିଳାମାନେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଆର୍ଥିକ ସ୍ୱାଧୀନତା ଅନୁଭବ କରିଛନ୍ତି । ମଜୁରୀ ଏବଂ ସବସିଡି ସିଧାସଳଖ ସେମାନଙ୍କ ଆକାଉଣ୍ଟରେ ପହଞ୍ଚିବା ସହିତ ପରିବାରଗୁଡ଼ିକ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ସଞ୍ଚୟକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି, ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକୁ ମଜଭୁତ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ଅର୍ଥନୀତିରେ ଋଣ ପ୍ରସାରଣକୁ ଇନ୍ଧନ ଦେଇଛନ୍ତି ।

୩. ଫାଷ୍ଟଟାଗ୍ ଏବଂ ପରିବହନ ଦକ୍ଷତା
ଟୋଲ୍ ଗେଟ୍ ନିକଟରେ ଆଉ କୌଣସି ଲମ୍ବା ଧାଡ଼ି ନାହିଁ । ଇନ୍ଧନ ସଞ୍ଚୟ ହୋଇଛି, ଯାତ୍ରା ଦ୍ରୁତତର ହୋଇଛି ଏବଂ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳ ସୁଗମ ହୋଇଛି । କମ୍ ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସ ଖର୍ଚ୍ଚ ଭାରତର ବାଣିଜ୍ୟ ପ୍ରତିଯୋଗିତାକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିଛି ଏବଂ ‘ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦିନର ବିତରଣ’ର ଇ-କମର୍ସ ସଂସ୍କୃତି ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ମଞ୍ଚ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛି ।

୪. ଶସ୍ତା ଡାଟା ଏବଂ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ପ୍ରବେଶ
ସୁଲଭ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ସୁବିଧା ଦେଶର ଛୋଟ ଛୋଟ ସହର ଏବଂ ଗ୍ରାମଗୁଡ଼ିକରେ ବ୍ୟାପକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିଛି । ଚାଷୀମାନେ ସେମାନଙ୍କ ଫୋନରେ ମଣ୍ଡି ମୂଲ୍ୟ ସହଜରେ ଯାଞ୍ଚ କରି ପାରୁଛନ୍ତି, ଛାତ୍ରମାନେ ଅନଲାଇନ୍ କ୍ଲାସରେ ଯୋଗ ଦେଉଛନ୍ତି ଏବଂ ଗ୍ରାମୀଣ ଯୁବକମାନେ କୋଡିଂ ପାଠ୍ୟକ୍ରମରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି । ଏହି ଡିଜିଟାଲ୍ ଲହରୀ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନୂତନ ଅର୍ଥନୀତି ସୃଷ୍ଟି କରେ- OTT ପ୍ଲାଟଫର୍ମରୁ କୃତ୍ରିମ ପ୍ରଜ୍ଞା ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ- ଭାରତର ପ୍ରତିଭା ପୁଲକୁ ଗଭୀର କରିବା ସହିତ ।

୫. ମେଟ୍ରୋ ସମ୍ପ୍ରସାରଣ
ଦିଲ୍ଲୀରୁ ବେଙ୍ଗାଲୁରୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ମେଟ୍ରୋଗୁଡ଼ିକ ହଜି ଯାଇଥିବା ସମୟକୁ ଫେରି ପାଇଛନ୍ତି, ଟ୍ରାଫିକ୍ ପୁନଃପ୍ରାପ୍ତ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ପ୍ରଦୂଷଣ ହ୍ରାସ ପାଇଛି । ମେଟ୍ରୋ କରିଡର ସହିତ ରିଅଲ୍ ଇଷ୍ଟେଟ୍ ସମୃଦ୍ଧ ହୋଇଥିଲା, ସହରାଞ୍ଚଳ ଅଭିବୃଦ୍ଧିକୁ ପୁନଃ ଆକାଂକ୍ଷୀ ଭାବରେ ପୁନଃ-ପରିଭାଷିତ କରିଥିଲା । ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥାଟି ହେଉଛି, ମେଟ୍ରୋଗୁଡ଼ିକ ସାର୍ବଜନୀନ ପରିବହନକୁ ଆକାଂକ୍ଷୀ ଭାବରେ ପୁନଃ-ପରିଭାଷିତ କରିଥିଲା, ଏପରି ସ୍ଥାନ ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶ୍ରେଣୀ ଏକାଠି ଯାତ୍ରା କରେ, ସ୍ଥାୟୀ ଜୀବନଶୈଳୀକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରେ ।

୬. ଜନ ଔଷଧି କେନ୍ଦ୍ର
ପରିବାରଗୁଡ଼ିକ ଆଉ ଚିକିତ୍ସା ବିଲ୍ ପାଇଁ ଜୀବନ ହାନି ଭଳି ପରିସ୍ଥିତିର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉନାହାନ୍ତି । ସୁଲଭ ଜେନେରିକ୍ସ ଚିକିତ୍ସାର ପଦ୍ଧତି ପ୍ରଚଳନକୁ ହାତ ପାଆନ୍ତାକୁ ଆଣି ଏକ ସୁସ୍ଥ, ଅଧିକ ଉତ୍ପାଦନଶୀଳ କର୍ମଶକ୍ତି ସୃଷ୍ଟି କରେ । ଜେନେରିକ୍ସର ଚାହିଦା ଭାରତୀୟ ଫାର୍ମାକୁ ‘ବିଶ୍ୱର ଫାର୍ମାସି’ ଭାବରେ ଏହାର ବିଶ୍ୱ ଧାରକୁ ମଜବୁତ କରିବା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରେରଣା ଦେଇଥିଲା ।

୭. ଡିଜିଲକର ଏବଂ ଇ-ଗଭର୍ଣ୍ଣାନ୍ସ
ଅସଂଖ୍ୟ ଫଟୋକପି ଏବଂ ଲମ୍ବା ଧାଡ଼ି ତୁରନ୍ତ ଡିଜିଟାଲ୍ ଯାଞ୍ଚକୁ ପଥ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିଲା । ଉଦ୍ୟୋଗୀମାନେ ଏବେ ଶୀଘ୍ର ଋଣ ପାଇପାରିବେ, ନାଗରିକମାନେ ରାଷ୍ଟ୍ର ସହିତ ଅଧିକ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସର ସହିତ ଜଡିତ ହେବେ ଏବଂ ଏକ ‘କାଗଜବିହୀନ ସଂସ୍କୃତି’ ସ୍କୁଲ ଏବଂ ଘରୋଇ ଫାର୍ମଗୁଡ଼ିକୁ ଡିଜିଟାଲ୍-ପ୍ରଥମ ଅଭ୍ୟାସ ଆଡ଼କୁ ଟାଣି ନେଉଛି ।

୮. ବାଣିଜ୍ୟରେ କ୍ୟୁ.ଆର କୋଡ୍
ଚା’ ଦୋକାନ ଠାରୁ ମଲ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, କ୍ୟୁ.ଆର. କୋଡ୍ ଛୋଟ ଦୋକାନୀଙ୍କୁ ଆର୍ଥିକ ପଦଚିହ୍ନ ଦେଇଥିଲା, ଋଣ, ବୀମା ଏବଂ ବ୍ୟବସାୟ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଦ୍ୱାର ଉନ୍ମୁକ୍ତ କରିଥିଲା । ବିନା ବାକ୍ୟବ୍ୟୟରେ, କଠୋର ବ୍ୟବସ୍ଥା ବିନା କର ଅନୁପାଳନ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଲା । ବିଶ୍ୱ ସ୍ତରରେ, ଭାରତ ସୁଲଭ ଆର୍ଥିକ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତି ପାଇଁ ଏକ ମଡେଲ୍ ପାଲଟିଗଲା, ଆଫ୍ରିକା ଏବଂ ଏସିଆ ମହାଦେଶର ଦେଶଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରେରଣା ଯୋଗାଇଲା ।

୯. ଗିଗ୍ ଅର୍ଥନୀତି ଅଭିବୃଦ୍ଧି
ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଛାତ୍ର, ମହିଳା ଏବଂ ଅର୍ଦ୍ଧ-କୁଶଳୀ ଶ୍ରମିକଙ୍କ ପାଇଁ ନମନୀୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଜୀବନରେଖାରେ ପରିଣତ ହେଲା । ଗିଗ୍ ବୁମ୍ ଜୀବନଶୈଳୀକୁ ପୁନଃ ଆକାର ଦେଇଥିଲା: ୧୦-ମିନିଟ୍ ତେଜରାତି ବିତରଣ, ଆପ୍- ଆଧାାରିତ କ୍ୟାବ୍ ଏବଂ ଖାଦ୍ୟ ଅର୍ଡର ନୂତନ ସାଧାରଣ ହୋଇଗଲା, ବ୍ୟବହାର ଢାଞ୍ଚା, ସହର ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସ ଏବଂ ଏପରିକି ଖାଦ୍ୟ ଅଭ୍ୟାସକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କଲା ।

୧୦. ସାର୍ବଜନୀନ ସେବା ଏବଂ ଆଚରଣଗତ ପରିବର୍ତ୍ତନ
ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଲାଭ ହସ୍ତାନ୍ତର ମଧ୍ୟସ୍ଥିମାନଙ୍କ ହାତଚିକ୍କଣକୁ ହଟାଇ ଦେଇଥିଲା, ଲାଞ୍ଚ କିମ୍ବା ବିଳମ୍ବ ବିନା ନାଗରିକଙ୍କ ପାଖରେ ଟଙ୍କା ପହଞ୍ଚିବା ନିଶ୍ଚିତ କରିଥିଲା । ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତ ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ଶୌଚାଳୟ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ସହିତ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଦେଇଥିଲା, ଯେତେବେଳେ ସ୍ୱଚ୍ଛତାରେ ନାଗରିକ ଗର୍ବ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି । ଆଜି ଲୋକମାନେ ଡିବିଟି, କ୍ୟୁ.ଆର. କୋଡ୍ ଏବଂ ଡିଜିଟାଲ୍ ସ୍ୱଚ୍ଛତାକୁ ସଂସ୍କାର ଭାବରେ ନୁହେଁ ବରଂ ଶାସନର ମୂଳ ଆଧାର ଭାବରେ ଆଶା କରନ୍ତି ।

ନୀରବ ବିପ୍ଳବ

ଯାହା ପୂର୍ବରୁ ଅକଳ୍ପନୀୟ ଥିଲା, ବର୍ତ୍ତମାନ ତାହା ଏକ ଅଭ୍ୟାସରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ କେବଳ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନୁହେଁ ବରଂ ମାନସିକତାରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଘଟାଇଛି । ବିଲ୍ ପୈଠ ଠାରୁ ମେଟ୍ରୋରେ ଚଢ଼ିବା, ଔଷଧ କିଣିବାଠାରୁ ସରକାରୀ ସୁବିଧା ହାସଲ କରିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଭାରତର ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନକୁ ପୁନଃପରିଭାଷିତ କରାଯାଇ ପାରିଛି ।

ଲହରର ପ୍ରଭାବ ସ୍ପଷ୍ଟ: ନାଗରିକମାନେ ବର୍ତ୍ତମାନ ମର୍ଯ୍ୟାଦା, ଦକ୍ଷତା ଏବଂ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଦାବି କରନ୍ତି- ଯାହା ଏକ ସୁବିଧା ଭାବରେ ନୁହେଁ ବରଂ ସେମାନଙ୍କର ଦୈନନ୍ଦିନ ଅଧିକାର ଭାବରେ ସେମାନେ ତାହା ଆଶା କରନ୍ତି ।