Videos
|
Business

Retirement Rules / ୬୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ବି ହୋଇପାରେ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଅବସର ! ଜାଣନ୍ତୁ କେଉଁ ନିୟମରେ ରହିଛି ବ୍ୟବସ୍ଥା

Rashmita Mishra
Browse all articles by Rashmita Mishra
·13 mins ago·3 min read
୬୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ବି ହୋଇପାରେ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଅବସର ! ଜାଣନ୍ତୁ କେଉଁ ନିୟମରେ ରହିଛି ବ୍ୟବସ୍ଥା
Retirement Rules

Key Points

୬୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ବି ହୋଇପାରେ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଅବସର !
ଜାଣନ୍ତୁ କେଉଁ ନିୟମରେ ରହିଛି ବ୍ୟବସ୍ଥା । 
କେଉଁ ପରିସ୍ଥିତିରେ ନେଇପାରିବେ ସରକାର ନିଷ୍ପତ୍ତି । 

ସରକାରୀ ଚାକିରିକୁ ସାଧାରଣତଃ ଏକ ସୁରକ୍ଷିତ କ୍ୟାରିୟର ଭାବେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ । ଏହାର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କାରଣ ହେଉଛି, ଅଧିକାଂଶ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଅବସର ବୟସ ୬୦ ବର୍ଷ । କିନ୍ତୁ ଆପଣ ଜାଣନ୍ତି କି, କିଛି ବିଶେଷ ପରିସ୍ଥିତିରେ ସରକାର କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ୬୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ଅବସର ଦେଇପାରନ୍ତି ?
ଏଥିପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ସେବା ନିୟମରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି । କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ବୟସ, ଚାକିରିର ଅବଧି ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟଦକ୍ଷତାକୁ ବିଚାରକୁ ନେଇ ସରକାର ଏପରି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇପାରନ୍ତି । ତେବେ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ମନଇଚ୍ଛା ନିଆଯାଇପାରିବ ନାହିଁ । ଏଥିପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନିୟମ ଓ ପ୍ରକ୍ରିୟା ରହିଛି ।

କେଉଁ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ୬୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ହୋଇପାରିବ ଅବସର ?
କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ପାଇଁ Fundamental Rules (FR) 56(j) ରେ ଆଗୁଆ ଅବସରର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି । ଏହି ନିୟମ ଅନୁସାରେ, ଜନସ୍ୱାର୍ଥକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ସରକାର ଜଣେ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ବୟସ ପରେ ୬୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ଅବସର ଦେଇପାରିବେ ।

ଏଥିପାଇଁ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ଅତି କମରେ ୩ ମାସର ଲିଖିତ ନୋଟିସ୍ ଦେବାକୁ ପଡ଼ିବ । ଅନ୍ୟଥା ଏହି ୩ ମାସର ନୋଟିସ୍ ଅବଧି ବଦଳରେ ୩ ମାସର ଦରମା ଓ ଭତ୍ତା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇପାରିବ । Department of Personnel and Training (DoPT) ପକ୍ଷରୁ ୨୮ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୦ରେ ଜାରି ହୋଇଥିବା ଅଫିସ୍ ମେମୋରାଣ୍ଡମ୍‌ରେ ଏହି ନିୟମ ସମ୍ପର୍କିତ ସର୍ତ୍ତାବଳୀ ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯାଇଛି ।

କେଉଁ ବୟସରେ ଦିଆଯାଇପାରିବ ଆଗୁଆ ଅବସର ?
FR 56(j) ଅନୁସାରେ, କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ବର୍ଗ ଏବଂ ସେ କେତେ ବୟସରେ ସରକାରୀ ଚାକିରିରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ, ତାହା ଆଧାରରେ ଅବସରର ବୟସ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ହୁଏ ।

ଗ୍ରୁପ୍-A ଓ ଗ୍ରୁପ୍-B କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ପାଇଁ:
- ଯଦି କୌଣସି କର୍ମଚାରୀ ୩୫ ବର୍ଷ ବୟସ ପୂର୍ବରୁ ସରକାରୀ ଚାକିରିରେ ଯୋଗ ଦେଇଥାନ୍ତି, ତେବେ ୫୦ ବର୍ଷ ବୟସ ପୂରଣ ପରେ ତାଙ୍କୁ ଆଗୁଆ ଅବସର ଦିଆଯାଇପାରିବ।
- ଅନ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ୫୫ ବର୍ଷ ବୟସ ପୂରଣ ପରେ ଏହି ନିୟମ ଲାଗୁ ହୋଇପାରିବ ।
ଅର୍ଥାତ୍, ପ୍ରତ୍ୟେକ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ୫୦ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଅବସର ଦିଆଯାଇପାରିବ ନାହିଁ । ଏଥିପାଇଁ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ବର୍ଗ ଓ ନିୟମରେ ଥିବା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସର୍ତ୍ତ ପୂରଣ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ ।

୩୦ ବର୍ଷର ଚାକିରି ପରେ ବି ହୋଇପାରେ ଅବସର
ସମୟ ପୂର୍ବରୁ ଅବସର ପାଇଁ ଆଉ ଏକ ବ୍ୟବସ୍ଥା CCS (Pension) Rules, 2021ର ନିୟମ ୪୨ରେ ରହିଛି । ଏହି ନିୟମ ଅନୁସାରେ, ଜଣେ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ ୩୦ ବର୍ଷର ଯୋଗ୍ୟତାଭିତ୍ତିକ ଚାକିରି (Qualifying Service) ପୂରଣ କରିବା ପରେ ନିଯୁକ୍ତି କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଜନସ୍ୱାର୍ଥ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ତାଙ୍କୁ ଅବସର ଦେଇପାରିବେ ।
ଏଭଳି ସ୍ଥିତିରେ କର୍ମଚାରୀ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ରିଟାୟରିଂ ପେନସନ୍ ପାଇବାକୁ ହକଦାର ହେବେ । ଏଥିପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅତି କମରେ ୩ ମାସର ନୋଟିସ୍ ଦେବା କିମ୍ବା ଏହା ବଦଳରେ ୩ ମାସର ଦରମା ଓ ଭତ୍ତା ଦେବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି ।

କେଉଁ ଆଧାରରେ ନିଆଯାଏ ଆଗୁଆ ଅବସର ନିଷ୍ପତ୍ତି ?
DoPTର ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀ ଅନୁସାରେ, ଜଣେ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ଆଗୁଆ ଅବସର ଦେବା ପୂର୍ବରୁ ତାଙ୍କର ସଚ୍ଚୋଟତା ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାର ଦକ୍ଷତାକୁ ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଏ । ଏଥିପାଇଁ ବିଭାଗ ପକ୍ଷରୁ ଏକ ରିଭ୍ୟୁ କମିଟି ଗଠନ କରାଯାଏ । ଏହି କମିଟି କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସର୍ଭିସ୍ ରେକର୍ଡ ଯାଞ୍ଚ କରିଥାଏ ।

ମୁଖ୍ୟତଃ ନିମ୍ନଲିଖିତ ବିଷୟଗୁଡ଼ିକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଏ:

- କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ସଚ୍ଚୋଟତା ଉପରେ ସନ୍ଦେହ ରହିଛି କି ନାହିଁ ।
- କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାରେ କର୍ମଚାରୀ ଲଗାତାର ଭାବେ ଅକ୍ଷମ କିମ୍ବା ଅପ୍ରଭାବଶାଳୀ ପ୍ରମାଣିତ ହେଉଛନ୍ତି କି ନାହିଁ।
- ଚାକିରି ସମୟରେ ତାଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟଦକ୍ଷତା ଓ ରେକର୍ଡ ।
- ପୂର୍ବ ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକର Annual Confidential Report (ACR) ଏବଂ Annual Performance Appraisal Report (APAR) ।

ତେବେ କେବଳ ଗୋଟିଏ ଖରାପ ରିପୋର୍ଟ ଆଧାରରେ କୌଣସି କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ଆଗୁଆ ଅବସର ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ । ତାଙ୍କର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚାକିରି ଜୀବନର ରେକର୍ଡକୁ ବିଚାରକୁ ନେବା ଆବଶ୍ୟକ ।

ଆଗୁଆ ଅବସର କ'ଣ ଏକ ଦଣ୍ଡ ?
ନା, FR 56(j) ଏବଂ CCS (Pension) Rulesର ନିୟମ ୪୨ ଅନୁସାରେ ଜନସ୍ୱାର୍ଥରେ ଦିଆଯାଉଥିବା ଆଗୁଆ ଅବସରକୁ ବିଭାଗୀୟ ଦଣ୍ଡ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ ନାହିଁ । DoPTର ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀରେ ମଧ୍ୟ ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯାଇଛି ଯେ, ଏହା CCS (CCA) Rules, 1965 ଅନୁସାରେ ଦିଆଯାଉଥିବା 'Compulsory Retirement' ଦଣ୍ଡଠାରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭିନ୍ନ ।

ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଯଦି କୌଣସି କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ଶୃଙ୍ଖଳାଗତ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନର ଅଂଶ ଭାବେ ଦଣ୍ଡ ସ୍ୱରୂପ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ଅବସର ଦିଆଯାଏ, ତେବେ ତାହା ଏକ ଭିନ୍ନ ପ୍ରକ୍ରିୟା । ତେଣୁ ସରକାରୀ ଚାକିରିରେ ୬୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅବସରର ସାଧାରଣ ନିୟମ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସର୍ତ୍ତ ଓ ଜନସ୍ୱାର୍ଥ ଆଧାରରେ ସରକାର କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ଏହା ପୂର୍ବରୁ ଅବସର ଦେଇପାରିବେ । ତେବେ ଏଥିପାଇଁ ସମ୍ପୃକ୍ତ ନିୟମ ଓ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ପ୍ରକ୍ରିୟା ପାଳନ କରିବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ।

Argus News App

📱 Get Argus News App

✨
📰 60 Word News🎬 Argus Podcast📺 Live TV and Breaking News🔔 Free Notification Alerts
Download Free: