Navratri Puja / ନବରାତ୍ରିରେ କନ୍ୟା ପୂଜନ ସମୟରେ କ’ଣ ଉପହାର ଦେବେ ? ଜାଣନ୍ତୁ...

ଶାରଦୀୟ ନବରାତ୍ରିରେ ମା’ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ନଅଟି ସ୍ୱରୂପଙ୍କର ପୂଜା କରାଯାଏ । ଏହି ନବରାତ୍ରି ସମୟରେ ଅଷ୍ଟମୀ କିମ୍ବା ନବମୀ ତିଥିରେ କନ୍ୟା ପୂଜନ କରିବାର ପରମ୍ପରା ରହିଛି । ଏହି ଅବସରରେ ଛୋଟ ଛୋଟ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ଦେବୀଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ ଭାବେ ମାନି ସେମାନଙ୍କ ପାଦ ଧୋଇବା, ତିଳକ ଲଗାଇବା ଏବଂ ଭୋଜନ କରାଇବାର ବିଧି ରହିଛି । ଏହା ପରେ କନ୍ୟାମାନଙ୍କୁ ଦକ୍ଷିଣା ଓ ଉପହାର ଦିଆଯାଏ ।

୨୦୨୬ ମସିହାରେ ଶାରଦୀୟ ନବରାତ୍ରି ଅକ୍ଟୋବର ୧୧, ରବିବାରଠାରୁ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି । ତେଣୁ ଅନେକ ଘରେ ଅଷ୍ଟମୀ କିମ୍ବା ନବମୀ ଦିନ କନ୍ୟା ପୂଜନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯିବ । ଏହି ସମୟରେ କନ୍ୟାମାନଙ୍କୁ କେଉଁ ଉପହାର ଦେଲେ ଶୁଭ ହେବ, ତାହାକୁ ନେଇ ଅନେକଙ୍କ ମନରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ । ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା, କନ୍ୟା ପୂଜନରେ କେଉଁ ଉପହାର ଦେବା ଶୁଭ ବୋଲି ମନେ କରାଯାଏ ।

କନ୍ୟା ପୂଜନରେ କେଉଁ ଉପହାର ଦେବା ଶୁଭ ?
କନ୍ୟା ପୂଜନରେ ଲାଲ ରଙ୍ଗର ଚୁନରୀ କିମ୍ବା ପୋଷାକ ଦେବା ବହୁତ ଭଲ ହୋଇଥାଏ । ଲାଲ ରଙ୍ଗକୁ ଦେବୀ ଶକ୍ତିର ପ୍ରତୀକ ଭାବେ ଦେଖାଯାଏ । ତେଣୁ କନ୍ୟାମାନଙ୍କୁ ଲାଲ ଚୁନରୀ, ରୁମାଲ, ଦୁପଟ୍ଟା କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉପଯୋଗୀ ପୋଷାକ ଉପହାର ଦେଇପାରିବେ । ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଚୁଡ଼ି, ବିନ୍ଦି, ହେୟାର କ୍ଲିପ୍, ରିବନ୍ ଓ ଛୋଟ ଛୋଟ ଶୃଙ୍ଗାର ସାମଗ୍ରୀ ମଧ୍ୟ ଦେଇପାରିବେ । ଅନେକ ପରିବାରରେ ଏହି ସାମଗ୍ରୀଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରଥମେ ମା’ ଦୁର୍ଗାଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରିବା ପରେ କନ୍ୟାମାନଙ୍କୁ ଦେବାର ପରମ୍ପରା ରହିଛି ।

ଦକ୍ଷିଣା ସହ ଫଳ ଓ ମିଠା ଦେଇପାରିବେ
କନ୍ୟା ପୂଜନରେ ଭୋଜନ କରାଇବା ପରେ ଦକ୍ଷିଣା ଦେବାର ପରମ୍ପରା ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଏହି ଅବସରରେ କନ୍ୟାମାନଙ୍କୁ ଫଳ, ମିଠା କିମ୍ବା ଶୁଖିଲା ଫଳ ଉପହାର ଭାବେ ଦେଇପାରିବେ । ନବରାତ୍ରିର କନ୍ୟା ପୂଜନରେ ହାଲୱା, ପୁରୀ ଓ କଳା ଚଣାର ଭୋଗ ବିଶେଷ ଭାବେ ଦିଆଯ।ଏ । ତେଣୁ ଏହି ପାରମ୍ପରିକ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି କନ୍ୟାମାନଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହ ଭୋଜନ କରାଯାଏ ।

କନ୍ୟା ପୂଜନରେ କେଉଁ ଜିନିଷ ଉପହାର ଦେବାରୁ ଦୂରେଇ ରହିବେ ?
ଧାର୍ମିକ ପରମ୍ପରା ଅନୁସାରେ କନ୍ୟା ପୂଜନରେ ଚମଡ଼ାରେ ତିଆରି ସାମଗ୍ରୀ ଏବଂ ଧାରୁଆ ଜିନିଷ ଉପହାର ଦେବାରୁ ଦୂରେଇ ରହିବାକୁ କୁହାଯାଏ । କେତେକ ଧାର୍ମିକ ମାନ୍ୟତାରେ କଳା ରଙ୍ଗର ପୋଷାକ ନ ଦେବାକୁ ମଧ୍ୟ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଏ । ତେବେ ଏହି ପରମ୍ପରା ଅଞ୍ଚଳ ଓ ପରିବାର ଅନୁସାରେ ଭିନ୍ନ ହୋଇପାରେ ।

ମହଙ୍ଗା ଉପହାର ଦେବା ଜରୁରୀ ନୁହେଁ
କନ୍ୟା ପୂଜନ ସମୟରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ମହଙ୍ଗା ଉପହାର ଦେବା ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି ଭାବି ଅନେକ ଲୋକ ଚିନ୍ତାରେ ପଡ଼ନ୍ତି । କିନ୍ତୁ ଏହା ଜରୁରୀ ନୁହେଁ । ଏହି ପୂଜାରେ କନ୍ୟାମାନଙ୍କୁ ଦେବୀଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ ଭାବେ ସମ୍ମାନ ଦେବା, ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହ ଭୋଜନ କରାଇବା ଏବଂ ଆଶୀର୍ବାଦ ନେବାକୁ ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଏ । ନିଜ ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଦକ୍ଷିଣା, ଫଳ, ମିଠା କିମ୍ବା ଛୋଟ ଉପଯୋଗୀ ଜିନିଷ ଉପହାର ଭାବେ ଦେଇପାରିବେ। ଉପହାରର ମୂଲ୍ୟଠାରୁ ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ରହିଛି ଶ୍ରଦ୍ଧା, ସ୍ନେହ ଓ ସମ୍ମାନର ।

କନ୍ୟା ପୂଜନର ଧାର୍ମିକ ମହତ୍ତ୍ୱ
ନବରାତ୍ରିରେ କନ୍ୟା ପୂଜନକୁ ମା’ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଆରାଧନାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ । ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସ ଅନୁସାରେ, ଛୋଟ କନ୍ୟାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେବୀ ଶକ୍ତିଙ୍କ ସ୍ୱରୂପ ଦେଖାଯାଏ । ଏଥିପାଇଁ ଅଷ୍ଟମୀ କିମ୍ବା ନବମୀ ତିଥିରେ କନ୍ୟାମାନଙ୍କୁ ଘରକୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କରି ସେମାନଙ୍କ ପାଦ ଧୋଇବା, ତିଳକ ଲଗାଇବା ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହ ଭୋଜନ କରାଇବାର ପରମ୍ପରା ରହିଛି ।

ସାଧାରଣତଃ ୨ରୁ ୯ ବର୍ଷ ବୟସର କନ୍ୟାମାନଙ୍କୁ ଏହି ପୂଜାରେ ସାମିଲ କରାଯାଏ । ସେମାନଙ୍କୁ ମା’ ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ୱରୂପର ପ୍ରତୀକ ଭାବେ ମାନି ପୂଜା କରାଯାଏ । ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ କନ୍ୟାମାନଙ୍କ ସହ ଜଣେ ବାଳକଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ବଟୁକ ଭୈରବ ବା ଲାଙ୍ଗୁର ରୂପେ ଭୋଜନ କରାଇବାର ପରମ୍ପରା ରହିଛି ।

ଏହିପରି ଭାବେ, କନ୍ୟା ପୂଜନରେ ଉପହାର ଦେବା ସମୟରେ ନିଜ ସାମର୍ଥ୍ୟ, ପରମ୍ପରା ଓ କନ୍ୟାମାନଙ୍କ ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ଧ୍ୟାନରେ ରଖିବା ଉଚିତ । ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ସମ୍ମାନର ସହ କରାଯାଇଥିବା ଏହି ପୂଜାକୁ ହିଁ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ମହତ୍ତ୍ୱ ଦିଆଯାଏ ।