ଚାଣକ୍ୟ ନୀତିରେ ଜୀବନର ପ୍ରତିଟି ଦିଗ ସମ୍ପର୍କରେ ଗଭୀର ଭାବେ ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ତାଙ୍କର ନୀତି ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଚାଣକ୍ୟଙ୍କୁ କୌଟିଲ୍ୟ ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁ ଗୁପ୍ତ ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଯାଏ। ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଚାଣକ୍ୟ ଭାରତୀୟ ଇତିହାସରେ ଜଣେ ମହାନ ରାଜନୈତିକ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ଏବଂ ଦାର୍ଶନିକ ଥିଲେ। ତାଙ୍କ କହିବାନୁସାରେ ମାନବ ଜୀବନ କେବଳ କର୍ମ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ ନାହିଁ, ବରଂ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଜନ୍ମ ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ କିଛି ଜିନିଷ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ। ମହାନ ଅର୍ଥଶାସ୍ତ୍ରୀ, ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ତଥା ମୌର୍ଯ୍ୟ ଯୁଗର ସବୁଠୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବିଦ୍ବାନ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଚାଣକ୍ୟ ନିଜର ନୀତିଶାସ୍ତ୍ରରେ ମାନବ ଜୀବନର ସହ ଜଡିତ ସମସ୍ୟା ଓ ଏହାର ସମାଧାନ ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି । ତାଙ୍କର ନୀତିଗୁଡିକ ଆଜି ବି ସେତିକି ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ ଯେତିକି ଶହ ଶହ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ ଥିଲା । ସେ ନିଜର ନୀତିଶାସ୍ତ୍ର 'ଚାଣକ୍ୟ ନୀତି'ରେ ମାନବ ଜୀବନ ସହ ଜଡିତ ଅନେକ ଗୁରୁତ୍ବପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା କହିଛନ୍ତି, ଯାହାକି ପ୍ରତ୍ୟେକ କାଳରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବର୍ଗକୁ କିଛି ନା କିଛି ଶିଖିବାକୁ ସୁଯୋଗ ଦେଇଥାଏ । ଏହି ନୀତି ଅନୁସରଣ କଲେ ଜୀବନରେ ସଫଳତା ପ୍ରାପ୍ତି ହୋଇଥାଏ ।

ସଂକଳ୍ପ ଓ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ:

ସଫଳତାର ସିଢି ଚଢିବା ପାଇଁ ନିଜ ପାଖରେ ସବୁବେଳେ ଏକ ସ୍ପଷ୍ଟ ଓ ଦୃଢ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ । ଚାଣକ୍ୟ କହିଛନ୍ତି, ବିନା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କୌଣସି ବି ପ୍ରୟାସରେ ସଫଳତା ପାଇବା କଷ୍ଟକର । ସ୍ପଷ୍ଟ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଓ ଏଥିପାଇଁ ସଂକଳ୍ପବଦ୍ଧତା ଜରିଆରେ ଜୀବନରେ ସଫଳ ହୋଇପାରିବ । ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଜନ୍ମ ପୂର୍ବରୁ ତାଙ୍କ ଭାଗ୍ୟ ଲେଖାଯାଇଥାଏ ବୋଲି ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଚାଣକ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି ।

ବୟସ:

ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଚାଣକ୍ୟଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ମଣିଷର ଜନ୍ମ ପୂର୍ବରୁ ପରମେଶ୍ୱର ତାଙ୍କର ବୟସ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରନ୍ତି। ଯେତେବେଳେ ଏକ ଶିଶୁ ତାଙ୍କ ମାତୃ ଗର୍ଭରେ ଥାଏ, ସେତେବେଳେ ପରମେଶ୍ୱର ପୃଥିବୀରେ କେତେ ଦିନ ବଞ୍ଚିବେ ତାହା ଲେଖି ରଖନ୍ତି। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ସମୟ ସ୍ଥିର ହୋଇ ସାରିଥାଏ। କୁହାଯାଏ ଯେ କେହି ତାଙ୍କ ବୟସ ନେଇପାରିବେ ନାହିଁ, କିମ୍ବା କେହି ଏହାକୁ ରୋକି ରଖିପାରିବେ ନାହିଁ।

କର୍ମ:

ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ କର୍ମର ଫଳାଫଳ ତାଙ୍କ ଗର୍ଭଧାରଣ ପୂର୍ବରୁ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ। ଜୀବନର କଷ୍ଟଗୁଡ଼ିକ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିର ପୂର୍ବ କର୍ମର ପରିଣାମ। ଏହାର ଅର୍ଥ ନୁହେଁ ଯେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିର ଭାଗ୍ୟ ଖରାପ।ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ସଫଳତା ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ କେବଳ କଠିନ ପରିଶ୍ରମ ଯଥେଷ୍ଟ ନୁହେଁ, ବରଂ କେତେକ ଗୁଣ ମଧ୍ୟ ରହିବା ଜରୁରୀ । ଚାଣକ୍ୟ ନୀତି ଅନୁସାରେ, ସଫଳତା ପାଇଁ ଜ୍ଞାନ, ପରିଶ୍ରମ, ଧୈର୍ଯ୍ୟ, ଅନୁଶାସନ, ସକରାତ୍ମକ ଭାବନା, ଉତ୍ତମ ସଙ୍ଗତ ଓ ଜ୍ଞାନର ଉଚିତ୍ ଉପଯୋଗ ଆବଶ୍ୟକ । ଏହିସବୁ ଗୁଣ ଜୀବନରେ ଗ୍ରହଣ କରି ଆପଣ ସଫଳତା ହାସଲ କରିପାରିବେ ।

ପରିଶ୍ରମ ଓ ସମର୍ପଣ:

କଠିନ ପରିଶ୍ରମ ଓ ସମର୍ପଣ ସଫଳତାର ଚାବି କାଠି । ଚାଣକ୍ୟଙ୍କ ଅନୁସାରେ, କେବଳ ସ୍ବପ୍ନ ଦେଖିବା ଯଥେଷ୍ଟ ନୁହେଁ ବରଂ ନିଜ ସ୍ବପ୍ନକୁ ବାସ୍ତବତାର ରୂପ ଦେବା ପାଇଁ ଲଗାତାର ପରିଶ୍ରମ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ । ଏପରି କରିପାରିଲେ ସଫଳତା ଆପଣଙ୍କ ପାଦ ଛୁଇଁବ ।

ମୃତ୍ୟୁ:

ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଜନ୍ମ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ମୃତ୍ୟୁର ସମୟ ମଧ୍ୟ ଲେଖା ହୋଇସାରିଥାଏ। କେହି ଜାଣିପାରିବେ ନାହିଁ ଯେ ସେ କେବେ, କେଉଁଠି କିମ୍ବା କେଉଁ ପରିସ୍ଥିତିରେ ମରିବେ। ମୃତ୍ୟୁ ହେଉଛି ଜୀବନର ସର୍ବୋତ୍ତମ ସତ୍ୟ, ଯାହାକୁ କେବେବି ଅସ୍ୱୀକାର କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ।

ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ ଧର୍ମ ଓ ସଂସ୍କୃତି ଖବର: