ରେବିଜ ଭାଇରସ। ଏହା ଶୁଣିଲା ବେଳକୁ ମନକୁ ପ୍ରଶ୍ନ ଆସୁଥିବ ଯେ, ପୁଣି ଏକ ଭାଇରସ କଣ ? ରେବିଜ ଏକ ମାରାତ୍ମକ ଭାଇରସ ଯାହା କୁକୁର, ବିଲେଇ, ବାଦୁଡ଼ି କିମ୍ବା ଶିଆଳ କାମୁଡ଼ି ମଣିଷକୁ ବ୍ୟାପିଥାଏ। ରେବିଜ ସ୍ନାୟୁତନ୍ତ୍ରକୁ ଆକ୍ରମଣ କରେ। ଯେତେବେଳେ କୁକୁର ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ କାମୁଡ଼େ, ରକ୍ତ ବାହାରକୁ ଆସେ ଏବଂ କୁକୁରର ଲାଳରେ ଥିବା ରେବିଜ ଭାଇରସ ରକ୍ତ ମାଧ୍ୟମରେ ଶରୀରକୁ ପହଞ୍ଚେ। କେତେକ ସମୟରେ ଏହି ଭାଇରସ ମସ୍ତିଷ୍କରେ ୧୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଶରୀରର ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧକ ଶକ୍ତି ହ୍ରାସ ପାଇ ୧୧ ବର୍ଷରେ ହଠାତ ସକ୍ରିୟ ହୋଇଯାଏ। ଏହା ଲୋକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁର କାରଣ ହୁଏ। ବିଶ୍ୱ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନ (WHO) ଅନୁଯାୟୀ, ସାରା ବିଶ୍ୱରେ କୁକୁର କାମୁଡ଼ିବା ଯୋଗୁ ୯୯% ମାମଲାରେ ରେବିଜ ସଂକ୍ରମଣ ହୁଏ।

ରେବିଜର ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯିବା ପରେ, ବ୍ୟକ୍ତି ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରେ ଏବଂ ଏହାର କୌଣସି ପ୍ରତିକାର ନାହିଁ। ଆଜିକାଲି ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ କେତେକ ଲୋକ ଦାବି କରୁଛନ୍ତି ଯେ ରେବିଜ ଭାଇରସ ମୃଦୁ ଏବଂ କୁକୁର କାମୁଡ଼ିବା ପରେ ଯଦି ପ୍ରଭାବିତ ଅଂଶକୁ ସାବୁନ ଏବଂ ପାଣିରେ ଧୋଇ ଦିଆଯାଏ, ତେବେ ଏହି ଭାଇରସ ଦୂର ହୋଇପାରିବ। ତଥାପି, ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ଏହାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରନ୍ତି। ଯଦି କୁକୁର ନ୍ୟୁରୋମସ୍କୁଲାର ଜଙ୍କସନରେ କାମୁଡ଼େ, ତେବେ ଏହି ଭାଇରସ ମସ୍ତିଷ୍କକୁ ସଂକ୍ରମିତ ହୁଏ। ଶରୀରରେ ଯେଉଁ ସ୍ଥାନରୁ ସ୍ନାୟୁଗୁଡ଼ିକ ମାଂସପେଶୀ ସହିତ ଜଡିତ ହୁଏ ତାହାକୁ ନ୍ୟୁରୋମସ୍କୁଲାର ଜଙ୍କସନ କୁହାଯାଏ। ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ ରେବିଜ ମଧ୍ୟ ମସ୍ତିଷ୍କରେ ପହଞ୍ଚିଥାଏ। ଲୋକଙ୍କୁ କୁକୁର କାମୁଡ଼ା ବିଷୟରେ ଆଦୌ ଅସାବଧାନ ହେବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। କୁକୁରର ଲାଳରେ ରେବିଜ ଭାଇରସ ରହିଥାଏ ଏବଂ କୁକୁର କାମୁଡ଼ା ଯୋଗୁ ଏହି ଭାଇରସ ସିଧାସଳଖ ଶରୀରରେ ପହଞ୍ଚିଥାଏ।

ଡକ୍ଟର କହିଛନ୍ତି ଯେ କୁକୁର କାମୁଡ଼ିବା ପରେ ଲୋକମାନେ ପ୍ରାୟତଃ ସାବୁନ ଏବଂ ପାଣିରେ କ୍ଷତକୁ ଧୋଇ ଦିଅନ୍ତି। ଏହା ଏକ ସତର୍କତାମୂଳକ ପଦକ୍ଷେପ ଏବଂ ଏଥିରେ କିଛି ଭୁଲ ନାହିଁ। ତଥାପି, ସାବୁନରେ ଧୋଇବା ପରେ ମଧ୍ୟ, ରେବିଜ ଭାଇରସ ଦୂର ହୁଏ ନାହିଁ ଏବଂ ଲୋକଙ୍କୁ ଯଥାଶୀଘ୍ର ଆଣ୍ଟି-ରେବିଜ ଟିକା ନେବା ଉଚିତ। ଲ୍ୟାବରେ ପରୀକ୍ଷା ସମୟରେ ସାବୁନ ରେବିଜ ଭାଇରସର ଆବରଣକୁ ନଷ୍ଟ କରିପାରେ, କିନ୍ତୁ କୁକୁର କାମୁଡ଼ିବାର ଅବସ୍ଥା ପ୍ରୟୋଗଶାଳାଠାରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭିନ୍ନ। ସେହି ଅବସ୍ଥାରେ ଆପଣ ଯେତେ ସାବୁନରେ ଧୋଇଲେ ମଧ୍ୟ, ରେବିଜ ଭାଇରସ ଦୂର ହୁଏ ନାହିଁ। ଯଦି ଏକ ପାଗଳ କୁକୁର କାମୁଡ଼େ, ତେବେ ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ କିଛି ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ଆଣ୍ଟି-ରେବିଜ ଟିକା ଦେବା ଉଚିତ। କୁକୁର କାମୁଡ଼ିବା ପରେ କ୍ଷତକୁ ସାବୁନରେ ଧୋଇବା ଦ୍ୱାରା ରେବିଜ ବିପଦ କମିଯାଏ ନାହିଁ। ଏଥିରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବାର କେବଳ ଗୋଟିଏ ଉପାୟ ଅଛି, ଯଥାଶୀଘ୍ର ଆପଣ ଆଣ୍ଟି-ରେବିଜ ଟିକା ନିଅନ୍ତୁ।