Wife Maintenance / ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ବଡ଼ ରାୟ: ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଭରଣପୋଷଣ ମିଳିବ କି ନାହିଁ ?

ବିବାହ ପରେ ପତ୍ନୀଙ୍କ ବାହାରେ ସମ୍ପର୍କ ଥିଲେ ଭରଣପୋଷଣ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବନ୍ଦ ହୋଇଯିବ ? ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ଏକ ନୂଆ ରାୟ ପରେ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନକୁ ନେଇ ଜୋରଦାର ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି । କିନ୍ତୁ ସତରେ କ'ଣ ଆଇନ ଏହାହିଁ କହୁଛି, ନା ଏହା ପଛରେ ରହିଛି କିଛି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସର୍ତ୍ତ ? ଜାଣନ୍ତୁ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ରାୟର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସତ୍ୟ, ‘ଏଡଲ୍ଟେରି’ ଓ ‘ଲିଭିଂ ଇନ୍ ଏଡଲ୍ଟେରି’ ମଧ୍ୟରେ ଆଇନଗତ ପାର୍ଥକ୍ୟ, ଏବଂ କେଉଁ ପରିସ୍ଥିତିରେ ପତ୍ନୀ ଭରଣପୋଷଣ ପାଇବେ କିମ୍ବା ପାଇବେ ନାହିଁ ।

ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ଏକ ଦମ୍ପତିଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି ପାରିବାରିକ ବିବାଦ ଚାଲିଥିଲା । ପତ୍ନୀ ସ୍ୱାମୀଙ୍କଠାରୁ ଅଲଗା ରହି ଭରଣପୋଷଣ ପାଇଁ ଅଦାଲତରେ ଆବେଦନ କରିଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ସ୍ୱାମୀ ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲେ ଯେ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଅନେକ ଦିନ ଧରି ଅନ୍ୟ ଜଣେ ପୁରୁଷଙ୍କ ସହ ସ୍ୱାମୀ-ସ୍ତ୍ରୀ ପରି ରହୁଛନ୍ତି । ନିମ୍ନ ଅଦାଲତ ପରେ ମାମଲା ହାଇକୋର୍ଟକୁ ଯାଇଥିଲା ଏବଂ ହାଇକୋର୍ଟ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଭରଣପୋଷଣ ଦେବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଥିଲେ ।

ସ୍ୱାମୀ ହାଇକୋର୍ଟଙ୍କ ଆଦେଶ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଯାଇ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ ଆବେଦନ କରିଥିଲେ । ସୁପ୍ରିମ କୋର୍ଟ ସମସ୍ତ ପ୍ରମାଣ ଓ ଦଲିଲ ଯାଞ୍ଚ କରି କହିଲେ ଯେ କେବଳ ବିବାହବାହିର ସମ୍ପର୍କର ଅଭିଯୋଗ ଥିବାରୁ ଭରଣପୋଷଣ ବନ୍ଦ ହେବ ନାହିଁ । କିନ୍ତୁ ଯଦି ପତ୍ନୀ ଜଣକ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଅନ୍ୟ ଜଣଙ୍କ ସହ ବିବାହିତ ପରି ବସବାସ କରୁଥିବା ପ୍ରମାଣିତ ହୁଏ, ତେବେ ସେ ଭରଣପୋଷଣର ଅଧିକାର ପାଇବେ ନାହିଁ । ଏହି ଆଧାରରେ ସୁପ୍ରିମ କୋର୍ଟ ହାଇକୋର୍ଟଙ୍କ ରାୟକୁ ବାତିଲ କରିଦେଲେ ।

"ଏଡଲ୍ଟେରି" ଓ "ଲିଭିଂ ଇନ୍ ଏଡଲ୍ଟେରି" ମଧ୍ୟରେ କ'ଣ ପାର୍ଥକ୍ୟ?
ଅଦାଲତ ଆହୁରି ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ "ଏଡଲ୍ଟେରି" ଓ "ଲିଭିଂ ଇନ୍ ଏଡଲ୍ଟେରି" ଏକ କଥା ନୁହେଁ । ଗୋଟିଏ ଘଟଣା କିମ୍ବା ସନ୍ଦେହ ଆଧାରରେ କୌଣସି ମହିଳାଙ୍କ ଭରଣପୋଷଣ ବନ୍ଦ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ । ଏହା ପ୍ରମାଣ କରିବାର ଦାୟିତ୍ୱ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଉପରେ ରହିବ । ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ପ୍ରମାଣ ନଥିଲେ ପତ୍ନୀ ଭରଣପୋଷଣ ପାଇବାର ଅଧିକାରୀ ରହିବେ ।
"ଏଡଲ୍ଟେରି"ର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ବିବାହ ସମୟରେ ଅନ୍ୟ ଜଣଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ପର୍କ ରଖିଥିବେ ।
"ଲିଭିଂ ଇନ୍ ଏଡଲ୍ଟେରି" ରହିବାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ସ୍ତ୍ରୀ ସ୍ଥାୟୀ ଭାବରେ ଅନ୍ୟ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସହିତ ବୈବାହିକ ସମ୍ପର୍କରେ ରହୁଛି ।

ଏହି ରାୟ ପରେ ପରିବାର ଅଦାଲତରେ ଏପରି ମାମଲାରେ ପ୍ରମାଣର ଗୁରୁତ୍ୱ ଆହୁରି ବଢ଼ିବ । ଆଇନ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ ନ୍ୟାୟ କେବଳ ଅଭିଯୋଗ ଉପରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ସତ୍ୟ ଓ ଦୃଢ଼ ପ୍ରମାଣ ଆଧାରରେ ଦିଆଯିବ ।