Humanity / ମାଙ୍କଡ଼ର ନିଆରା ଶିକ୍ଷା: ଯେଉଁଠି ମଣିଷ ଭୁଲିଗଲା, ସେଠି ମାଙ୍କଡ଼ ଦେଲା ମାନବିକତାର ବାର୍ତ୍ତା

କେବେ କେବେ ମାନବିକତାର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପାଠ ଆମକୁ ସେହିଠାରୁ ମିଳେ, ଯେଉଁଠାରୁ ଆମେ ତାହା ଆଶା ମଧ୍ୟ କରିନଥାଉ । ଭାବନ୍ତୁ, ଗୋଟିଏ ବ୍ୟସ୍ତ ରାସ୍ତା । ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଗାଡ଼ି ଚାଲୁଛି, ଲୋକେ ନିଜ କାମରେ ଦୌଡ଼ୁଛନ୍ତି ଏବଂ ଚାରିଆଡ଼େ କୋଳାହଳ । ରାସ୍ତା କଡ଼ରେ ରହିଛି ନନ୍ଦୀଙ୍କ ଏକ ପଥର ମୂର୍ତ୍ତି । ହଠାତ୍ ସେଠାକୁ ଆସି ବସିଲା ଗୋଟିଏ ମାଙ୍କଡ଼। ତା’ ଛୋଟ ହାତରେ ଥିଲା ଗୋଟିଏ କଦଳୀ । ସେହି କଦଳୀଟିକୁ ସେ ନନ୍ଦୀଙ୍କ ପାଖକୁ ନେଇଗଲା, ଯେମିତି ନିଜର କାହାକୁ ଖାଇବାକୁ ଦେଉଛି ।

ଆମେ ଜାଣିନାହୁଁ ସେହି ମାଙ୍କଡ଼ଟି କ’ଣ ବୁଝୁଥିଲା । ହୁଏତ ନନ୍ଦୀଙ୍କୁ ପବିତ୍ର ଭାବୁଥିଲା, କିମ୍ବା କେବଳ ଏକ ପରିଚିତ ଜିନିଷ ଭାବିଥିଲା । କିନ୍ତୁ ସେହି ଛୋଟ ଦୃଶ୍ୟ ମନକୁ କିଛି କ୍ଷଣ ପାଇଁ ଶାନ୍ତ କରିଦିଏ ।

ଆମେ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରୁ, ଦୀପ ଜାଳୁ, ଫୁଲ ଓ ଭୋଗ ଦେଉ ଏବଂ ଭଗବାନଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ମୁଣ୍ଡ ନୁଆଉ । ଏଥିରେ କିଛି ଭୁଲ୍ ନାହିଁ । ଆସ୍ଥା ଲୋକଙ୍କୁ ଆଶା ଓ ସାହସ ଦେଇଥାଏ । କିନ୍ତୁ ମନ୍ଦିର ବାହାରେ ଭୋକିଲା ମଣିଷ, ତୃଷାର୍ତ୍ତ ପଶୁ, ଧୀରେ ରାସ୍ତା ପାର ହେଉଥିବା ବୃଦ୍ଧ କିମ୍ବା ସାହାଯ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକ କରୁଥିବା ଶିଶୁକୁ ଦେଖିବା ମଧ୍ୟ ସେତିକି ଜରୁରୀ । ସେହି ମାଙ୍କଡ଼ ପାଖରେ କେବଳ ଗୋଟିଏ କଦଳୀ ଥିଲା ।

କୌଣସି ଭାଷା ନଥିଲା... ଟଙ୍କା ନଥିଲା... ପ୍ରଶଂସାର ଆଶା ନଥିଲା । ତା’ ପାଖରେ ଯାହା ଥିଲା, ସେ ତାହା ଦେଇଦେଲା । ହୁଏତ ମାନବିକତାର ଆରମ୍ଭ ମଧ୍ୟ ଏଇଠାରୁ କେହି ଦେଖୁନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଭଲ କାମ କରିବା । ଦେଶ ବଦଳାଇବା ପାଇଁ ସବୁବେଳେ ବଡ଼ ପଦକ୍ଷେପ ଦରକାର ନାହିଁ । ରାସ୍ତାରେ ଅଳିଆ ନପକାଇବା, ଗରମରେ ପଶୁ ପାଇଁ ପାଣି ରଖିବା, ବୃଦ୍ଧଙ୍କୁ ରାସ୍ତା ପାର କରାଇବା କିମ୍ବା କାହାର କଷ୍ଟକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇ ନଦେବା ଏସବୁ ମଧ୍ୟ ନାଗରିକତା ।

ଆମେ ପ୍ରାୟ ପଚାରୁ ‘ମୋ ଦେଶ ମୋତେ କ’ଣ ଦେଲା ?’ କିନ୍ତୁ ବେଳେବେଳେ ନିଜକୁ ପଚାରିବା ଦରକାର ‘ଆଜି ମୁଁ ମୋ ଦେଶକୁ କ’ଣ ଦେଲି ?’ ହୁଏତ ଉତ୍ତରଟି ବହୁତ ବଡ଼ ହେବ ନାହିଁ । ହୁଏତ ଗୋଟିଏ ବୋତଲ ପାଣି, ପାଞ୍ଚ ମିନିଟ୍ ସମୟ କିମ୍ବା କାହାକୁ କ୍ଷମା କରିଦେବା । କାରଣ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଅନେକ ସମୟରେ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ଗୋଟିଏ ଛୋଟ ଭଲ କାମରୁ ।