ଅର୍ଥମନ୍ତ୍ରୀ ନିର୍ମଳା ସୀତାରମଣ ଚଳିତ ବର୍ଷର ବଜେଟରେ ମହିଳାମାନଙ୍କ ପାଇଁ କିଛି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଆଉ ବଡ଼ ଉପହାର ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି । ୨୦୨୬-୨୭ ବଜେଟରେ ଲଖପତି ଦିଦି ଯୋଜନାକୁ SHE ମାର୍ଟସ ସହିତ ସଂଯୋଗ କରି ଏହାକୁ ବଢ଼ାଇଦିଆଯାଇଛି । STEM ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକରେ ଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବାଳିକା ଛାତ୍ରାବାସର ଉପହାର ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି।

STEM ଅଞ୍ଚଳରେ 'ବାଳିକା ଛାତ୍ରାବାସ' କ'ଣ, କିଏ ଲାଭବାନ ହେବ?

ବଜେଟରେ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ନେଉଥିବା ଝିଅମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବାଳିକା ଛାତ୍ରାବାସ ନିର୍ମାଣ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି। ଏହି ଛାତ୍ରାବାସଗୁଡ଼ିକ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜିଲ୍ଲାରେ ନିର୍ମାଣ କରାଯିବ, ବିଶେଷକରି ଯେଉଁଠାରେ STEM (ବିଜ୍ଞାନ, ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା, ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଏବଂ ଗଣିତ) ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଅଛି । ଆଧିକ ପାଠପଢ଼ା ଏବଂ ପରୀକ୍ଷାଗାର ସମୟରେ ଝିଅମାନଙ୍କୁ ରହିବା ପାଇଁ ଏକ ସୁରକ୍ଷିତ ସ୍ଥାନ ଯୋଗାଇବା ପାଇଁ ଏଗୁଡ଼ିକ ଭାୟାବିଲିଟି ଗ୍ୟାପ୍ ଫଣ୍ଡିଂ (VGF) କିମ୍ବା ପୁଞ୍ଜି ସହାୟତାରେ ନିର୍ମାଣ କରାଯିବ । ଏହି ଯୋଜନା କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେଲେ ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ କିମ୍ବା ଛୋଟ ସହରଗୁଡ଼ିକରେ ଥିବା ପିତାମାତାମାନେ ସେମାନଙ୍କ ଝିଅମାନଙ୍କୁ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ବିଦେଶ ପଠାଇବା ସହଜ ହେବ।

ବଜେଟ୍ ପରେ ଆଲୋଚନା ହେଉଥିବା SHE ମାର୍ଟଗୁଡ଼ିକ କ’ଣ?

ବର୍ତ୍ତମାନ ଦେଶର ଦୁର୍ଗମ ଅଞ୍ଚଳର ମହିଳାମାନେ ସେମାନଙ୍କର ଉତ୍ପାଦ ବଜାର ପାଇଁ ସ୍ୱୟଂ ସହାୟକ ଗୋଷ୍ଠୀ (SHG) ରେ ଯୋଗ ଦେଉଛନ୍ତି । ସରକାର ଏହି ବଜେଟରେ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ସାମଗ୍ରୀ ବିକ୍ରି କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଆଲଗା ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯିବ । ଏଥିପାଇଁ, ସରକାର "SHE Marts" (ସ୍ୱୟଂ ସହାୟକ ଉଦ୍ୟୋଗୀ ମାର୍ଟ) ଖୋଲୁଛନ୍ତି । ଏଗୁଡ଼ିକ କ୍ଲଷ୍ଟର-ସ୍ତରୀୟ ଫେଡେରେସନ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ-ମାଲିକାନା ଖୁଚୁରା ଦୋକାନ ହେବ । ଏକ ପ୍ରକାରେ, ଏହାକୁ ଲଖପତି ଦିଦି ଯୋଜନାର ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଉଛି, ଯେଉଁଠାରେ ମହିଳାମାନେ ଋଣରେ ଚଳିବା ଛାଡ଼ି ଜୀବିକାରୁ ଉଦ୍ୟୋଗ ମାଲିକଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ଯିବା ପାଇଁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରାଯିବ ।

ମହିଳାଙ୍କ ପାଇଁ ଆର୍ଥିକ ସହାୟତା ଏବଂ 'ଶି-ମାର୍କ'ଲଖପତି ଦିଦି ଯୋଜନାରେ ମହିଳାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସରକାର ଆହୁରି ସହାୟତା ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି । ବଜେଟରେ ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ଉଦ୍ୟୋଗ ମାଲିକ ହେବା ପାଇଁ SHE ମାର୍ଟସ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ଉନ୍ନତ ଏବଂ ଅଭିନବ ଆର୍ଥିକ ଉପକରଣ ଯାଗାଇଦିଆଯିବ ।

ଆଜିର ସୁନା ଦର ଏଠାରେ ଦେଖନ୍ତୁ । ପ୍ରତିଦିନର ଅପଡେଟ୍ ପାଇଁ ଆଉ ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ ।

ଏହା ସହିତ, 'ଶି-ମାର୍କ' ବ୍ୟାଜ୍ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଛି, ଯାହା ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ଆର୍ଥିକ ଏବଂ ଅଭିବୃଦ୍ଧି-ମୁଖୀ ଉପକରଣଗୁଡ଼ିକର ସୁବିଧା ଦେବ । SHG ସହିତ ଜଡିତ ମହିଳାମାନେ କ୍ରେଡିଟ୍-ଲିଙ୍କ୍ଡ୍ ଉତ୍ପାଦ ଏବଂ ନୂତନ ଆର୍ଥିକ ଉପକରଣଗୁଡ଼ିକର ସୁବିଧା ପାଇବେ । ଏହି ବଜେଟରେ, କର୍କଟ ଚିକିତ୍ସାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି, ସରକାର ୧୭ଟି ନୂତନ ଔଷଧ ଉପରେ ମୌଳିକ କଷ୍ଟମ୍ ଡ୍ୟୁଟି ଛାଡ଼ କରିଛନ୍ତି । ଏହା ଚିକିତ୍ସାର ଖର୍ଚ୍ଚ କାମାଇବ ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ସରକାର ୧,୫୦,୦୦୦ ବହୁ-ଦକ୍ଷ ଯତ୍ନବାନଙ୍କୁ ତାଲିମ ଦେବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଛନ୍ତି । ଏହି ତାଲିମ NSQF-ସହଯୋଗୀ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ମାଧ୍ୟମରେ ହେବ । କୁହାଯାଉଛି ଯେ ଅଧିକାଂଶ ମହିଳା ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ କାମ କରୁଥିବାରୁ, ଏହି ଯୋଜନା ମହିଳାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ଭଲ ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଁ ନୂଆ ସୁଯୋଗ ଯୋଗାଇବ ।