Indian Railways / ରେଳ ଟ୍ରାକ୍ ପାଖରେ ଥିବା ‘C/FA’ ବୋର୍ଡର ଅର୍ଥ କ’ଣ ? ଜାଣନ୍ତୁ ଲୋକୋ ପାଇଲଟ୍‌ଙ୍କ ପାଇଁ କାହିଁକି ଜରୁରୀ

ଟ୍ରେନ୍‌ରେ ଯାତ୍ରା କରୁଥିବା ସମୟରେ ଆପଣ ରେଳ ଟ୍ରାକ୍‌ର ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଛୋଟ ଛୋଟ ବୋର୍ଡ ଲାଗିଥିବା ନିଶ୍ଚୟ ଦେଖିଥିବେ । ଏହି ବୋର୍ଡଗୁଡ଼ିକରେ ବିଭିନ୍ନ ଅକ୍ଷର ଓ ସଂଖ୍ୟା ଲେଖାଥାଏ । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ କିଛି ବୋର୍ଡ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ମନରେ ପ୍ରଶ୍ନ ସୃଷ୍ଟି କରେ । ସେହିପରି ଏକ ବୋର୍ଡ ହେଉଛି ‘C/FA’ । ଅଧିକାଂଶ ଯାତ୍ରୀ ଏହାର ଅର୍ଥ ଜାଣିନଥାନ୍ତି । କିନ୍ତୁ ଏହି ବୋର୍ଡ ରେଳ ଚାଳନା ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ବିଶେଷ ଭୂମିକା ରଖେ ।

‘C/FA’ର ଅର୍ଥ କ’ଣ ?
ରେଳବାଇରେ C/FA ଏକ ପ୍ରକାର ସିଟି ବଜାଇବାର ସଙ୍କେତ । ଏହାକୁ ‘Whistle for Flagman’ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ । ସରଳ ଭାଷାରେ କହିଲେ, ଏହି ବୋର୍ଡ ଦେଖିଲେ ଲୋକୋ ପାଇଲଟ୍‌ଙ୍କୁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଭାବରେ ସିଟି ବଜାଇବାକୁ ସଙ୍କେତ ମିଳେ । ଏହା ଟ୍ରାକ୍‌ରେ ଥିବା ଫ୍ଲାଗମ୍ୟାନ୍ କିମ୍ବା ରେଳ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ଟ୍ରେନ୍ ଆସୁଥିବା ସମ୍ପର୍କରେ ସତର୍କ କରିବାରେ ସହାୟକ ହୁଏ ।

ଲୋକୋ ପାଇଲଟ୍ କାହିଁକି ସିଟି ବଜାନ୍ତି ?
ରେଳ ଟ୍ରାକ୍‌ର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ କର୍ମଚାରୀମାନେ କାମ କରୁଥାନ୍ତି । କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ଟ୍ରାକ୍‌ର ମରାମତି କିମ୍ବା ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ କାମ ମଧ୍ୟ ଚାଲିଥାଏ । ଏପରି ସ୍ଥାନରେ ଟ୍ରେନ୍ ଆସୁଥିବା ନେଇ କର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କୁ ସତର୍କ କରିବା ଜରୁରୀ ହୋଇଥାଏ । ଟ୍ରେନ୍‌ର ସିଟି ଏକ ପ୍ରକାର ଚେତାବନୀ ସଙ୍କେତ ଭାବେ କାମ କରେ । ସିଟି ଶୁଣି ଟ୍ରାକ୍‌ ନିକଟରେ ଥିବା କର୍ମଚାରୀମାନେ ସତର୍କ ହୋଇ ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ ସୁରକ୍ଷିତ ସ୍ଥାନକୁ ଚାଲିଯାଇପାରନ୍ତି ।

ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ନୁହେଁ ଏହି ବୋର୍ଡ
‘C/FA’ ବୋର୍ଡ ଦେଖି ଅନେକ ଯାତ୍ରୀ ଭାବିପାରନ୍ତି ଯେ ଏହାର ସମ୍ପର୍କ ଷ୍ଟେସନ୍, ରେଳ କ୍ରସିଂ କିମ୍ବା ଟ୍ରେନ୍‌ର ଗତି ସହିତ ରହିଛି । କିନ୍ତୁ ଏହା ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ସୂଚନା ନୁହେଁ । ରେଳ ଟ୍ରାକ୍‌ ପାଖରେ ଲାଗିଥିବା ଏପରି ସଙ୍କେତ ମୁଖ୍ୟତଃ ଲୋକୋ ପାଇଲଟ୍ ଏବଂ ରେଳ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ । ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଟ୍ରେନ୍‌ର ସୁରକ୍ଷିତ ପରିଚାଳନା ।

ଟ୍ରାକ୍ ପାଖରେ ଏତେ ପ୍ରକାର ବୋର୍ଡ କାହିଁକି ଥାଏ ?
ରେଳ ଟ୍ରାକ୍‌ର ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଆପଣ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ବୋର୍ଡ ଓ ସଙ୍କେତ ଦେଖିପାରିବେ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ସଙ୍କେତର ଅଲଗା ଅର୍ଥ ରହିଛି । କିଛି ବୋର୍ଡ ଲୋକୋ ପାଇଲଟ୍‌ଙ୍କୁ ସିଟି ବଜାଇବାର ସଙ୍କେତ ଦିଏ, କିଛି ବୋର୍ଡ ଗତି ସୀମା ସମ୍ପର୍କରେ ସୂଚନା ଦିଏ । ଆଉ କିଛି ସଙ୍କେତ ଆଗକୁ ଆସୁଥିବା ଷ୍ଟେସନ୍, ସିଗନାଲ୍ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜରୁରୀ ତଥ୍ୟ ସମ୍ପର୍କରେ ଲୋକୋ ପାଇଲଟ୍‌ଙ୍କୁ ସୂଚନା ଦିଏ । ଟ୍ରେନ୍ ଚଳାଇବା ସମୟରେ ଲୋକୋ ପାଇଲଟ୍‌ଙ୍କୁ ଟ୍ରାକ୍ ଓ ଏହି ସମସ୍ତ ସଙ୍କେତ ଉପରେ ନିରନ୍ତର ନଜର ରଖିବାକୁ ପଡ଼େ ।

ତେଣୁ ପରବର୍ତ୍ତୀଥର ଟ୍ରେନ୍‌ରେ ଯାତ୍ରା କରିବା ସମୟରେ ଟ୍ରାକ୍ ପାଖରେ ‘C/FA’ ଲେଖା ବୋର୍ଡ ଦେଖିଲେ, ଜାଣିରଖନ୍ତୁ ଏହା ସାଧାରଣ ବୋର୍ଡ ନୁହେଁ । ଏହା ଲୋକୋ ପାଇଲଟ୍‌ଙ୍କ ପାଇଁ ସିଟି ସମ୍ପର୍କିତ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ରେଳ ସଙ୍କେତ, ଯାହା ଟ୍ରେନ୍ ଚଳାଚଳକୁ ଅଧିକ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଏକ ଅଂଶ ।