ଭାରତର ପ୍ରାୟ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସହର, ସହର ଏବଂ ଗାଁରେ, ଆପଣ ମହିଳା କିମ୍ବା ହକରମାନଙ୍କୁ ରାସ୍ତାରେ ବୁଲୁଥିବାର ଦେଖିଥିବେ, "ଆମକୁ ତୁମର ପୁରୁଣା ପୋଷାକ ଦିଅ ଏବଂ ବଦଳରେ ବାସନ ନିଅ ।" ଲୋକମାନେ ସେମାନଙ୍କର ପୁରୁଣା ପୋଷାକକୁ ଷ୍ଟିଲ୍ ବାସନ, ବାଲ୍ଟି କିମ୍ବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଘରୋଇ ଜିନିଷ ପାଇଁ ବଦଳାଇ ଦିଅନ୍ତି ।

କିନ୍ତୁ ଆପଣ କେବେ ଭାବିଛନ୍ତି କି ଏହି ପୁରୁଣା ପୋଷାକ କେଉଁଠାରେ ଶେଷ ହୁଏ ? ପ୍ରକୃତରେ, ବ୍ୟବହୃତ ପୋଷାକ ପଛରେ ଏକ ବିରାଟ ବ୍ୟବସାୟ ଏବଂ ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳା ଅଛି । ଏହି ପୋଷାକଗୁଡ଼ିକୁ ପୁନଃବ୍ୟବହାର, ବିକ୍ରୟ ଏବଂ ପୁନଃଚକ୍ରିତ କରାଯାଏ । ଏହା କେବଳ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଲୋକଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତି ଦିଏ ନାହିଁ ବରଂ ଏହାର ପରିବେଶଗତ ଲାଭ ମଧ୍ୟ ଅଛି । ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, ପୁରୁଣା ପୋଷାକକୁ ପୁନଃବ୍ୟବହାର କରିବା ପାଇଁ ନୂତନ ପୋଷାକ ତିଆରି କରିବା ଅପେକ୍ଷା କମ୍ ସମ୍ବଳ ଆବଶ୍ୟକ ହୁଏ ଏବଂ ପ୍ରଦୂଷଣ ହ୍ରାସ କରେ ।

ପ୍ରଥମ ପଦକ୍ଷେପ ହେଉଛି ପୋଷାକଗୁଡ଼ିକୁ ସଜାଡ଼ିବା
ଘର ଘର ବୁଲି ସଂଗୃହୀତ ପୋଷାକ ପ୍ରଥମେ ବଡ଼ ବ୍ୟବସାୟୀ କିମ୍ବା ଗୋଦାମରେ ପହଞ୍ଚେ । ଏଠାରେ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଗୁଣବତ୍ତା ଅନୁସାରେ ସଜାଯାଏ । ଭଲ ଅବସ୍ଥାରେ ଥିବା ପୋଷାକଗୁଡ଼ିକୁ ସଫା କରାଯାଏ ଏବଂ ପୁନଃବିକ୍ରୟ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଏ । ଅତ୍ୟଧିକ ପୁରୁଣା, ଚିରିଯାଇଥିବା କିମ୍ବା କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ପୋଷାକଗୁଡ଼ିକୁ ପୁନଃଚକ୍ରଣ ପାଇଁ ଅଲଗା ରଖାଯାଏ । ଅନେକ ଭାରତୀୟ ସହରରେ ବଡ଼ ଦ୍ୱିତୀୟ-ହସ୍ତ ପୋଷାକ ବଜାର ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ, ଯେଉଁଠାରେ ଭଲ ପୋଷାକ ବହୁତ କମ ମୂଲ୍ୟରେ ମିଳିଥାଏ । ନିମ୍ନ ଆୟକାରୀ ପରିବାର, ଶ୍ରମିକ, ଛାତ୍ର ଏବଂ ଅଭାବୀ ଲୋକମାନେ ଏହି ବଜାରଗୁଡ଼ିକରୁ ଶସ୍ତା ପୋଷାକ କିଣନ୍ତି । କେତେକ ସମୟରେ, ବିଦେଶରୁ ଆମଦାନୀ ବ୍ୟବହାର ହୋଇଥିବା ପୋଷାକ ମଧ୍ୟ ଏହି ବଜାରରେ ବିକ୍ରି ହୁଏ ।

ନୂଆ ଉତ୍ପାଦ ତିଆରି କରିବା ପାଇଁ ଅଳିଆ ପୋଷାକ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ
ଅପରିଷ୍କାର ପୋଷାକକୁ ମେସିନ୍ ବ୍ୟବହାର କରି ଛୋଟ ଛୋଟ ଖଣ୍ଡରେ ଖଣ୍ଡ କରାଯାଏ । ତା’ପରେ ସେଥିରୁ ତନ୍ତୁ ବାହାର କରାଯାଏ । ଏହି ତନ୍ତୁଗୁଡ଼ିକୁ ତା’ପରେ ସୂତାରେ ପରିଣତ କରାଯାଏ, ଯାହା ଗାଲିଚା, କାର୍ପେଟ୍, ମପ୍, କମ୍ବଳ, କୁଶନ, ଗଦି ଷ୍ଟଫିଂ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ ଶିଳ୍ପ ଉତ୍ପାଦ ତିଆରି କରିବାରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ ।
କପା ଏବଂ ପଶମ ପରି ପ୍ରାକୃତିକ ତନ୍ତୁକୁ ପୁନଃଚକ୍ରିତ କରିବା ସହଜ, ଯେତେବେଳେ ପଲିଏଷ୍ଟର ଏବଂ ମିଶ୍ରିତ କପଡ଼ାକୁ ଆଧୁନିକ ଯନ୍ତ୍ରପାତି ବ୍ୟବହାର କରି ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ ପଦ୍ଧତି ଆବଶ୍ୟକ ହୁଏ । ପୁନଃଚକ୍ରିତ ସୂତାର ବ୍ୟବହାର କେବଳ ଘରୋଇ ଜିନିଷଗୁଡ଼ିକରେ ସୀମିତ ନୁହେଁ । ଅଟୋମୋବାଇଲ୍ ଶିଳ୍ପ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ କାର୍ ସିଟ୍ ପୂରଣ, ଫର୍ଣ୍ଣିଚର, ପ୍ୟାକେଜିଂ ସାମଗ୍ରୀ, ଇନସୁଲେସନ ଏବଂ ଅନେକ ଶିଳ୍ପ ଉତ୍ପାଦ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରେ । ଏହା ଭର୍ଜିନ୍ କଞ୍ଚାମାଲର ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ହ୍ରାସ କରେ ଏବଂ ଉତ୍ପାଦନ ଖର୍ଚ୍ଚ ହ୍ରାସ କରେ ।

ପରିବେଶକୁ ଏକ ବଡ଼ ଲାଭ ମିଳିଥାଏ
ପ୍ରତିବର୍ଷ, ସାରା ବିଶ୍ୱରେ କୋଟି କୋଟି ଟନ୍ ପୋଷାକ ଅପଚୟ ଭାବରେ ଫିଙ୍ଗାଯାଏ । ଏହି ଜିନିଷଗୁଡ଼ିକୁ ସିଧାସଳଖ ଲ୍ୟାଣ୍ଡଫିଲ୍ସରେ ଫିଙ୍ଗିବା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦୂଷଣ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ ଏବଂ ଭୂମି ଉପରେ ଚାପ ପଡ଼ିଥାଏ । ପୁରୁଣା ପୋଷାକକୁ ପୁନଃବ୍ୟବହାର ଏବଂ ପୁନଃଚକ୍ରଣ କରିବା ଦ୍ୱାରା ପାଣି, ଶକ୍ତି ଏବଂ ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପଦ ସଞ୍ଚୟ ହୁଏ, ଏବଂ କାର୍ବନ ନିର୍ଗମନ ମଧ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଏ, ଯାହା ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷାରେ ଅବଦାନ ରଖେ ।

ବ୍ୟବହୃତ ପୋଷାକର ଏହି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନେଟୱାର୍କ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଲୋକଙ୍କୁ ଜୀବିକା ପ୍ରଦାନ କରେ । ଦ୍ୱାର-ଦ୍ୱାର ସଂଗ୍ରହକାରୀ, ସର୍ଟର, ଦ୍ୱିତୀୟ-ହ୍ୟାଣ୍ଡ ବଜାର ବ୍ୟବସାୟୀ, ପୁନଃଚକ୍ରଣ କାରଖାନା ଏବଂ କାର୍ପେଟ ଏବଂ କାର୍ପେଟ କାରିଗରମାନେ ଏହି ଶିଳ୍ପର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ ।