Online Scam / ଦୀପାବଳିରେ ଅନଲାଇନ୍ ସପିଂ କରୁଥିଲେ ସାବଧାନ ! ଗୋଟିଏ କ୍ଲିକ୍‌ରେ ଆକାଉଣ୍ଟ ଖାଲି

ଦୀପାବଳି ଆସିଲେ ଅନଲାଇନ୍ ସପିଂ ଓ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଡିସକାଉଣ୍ଟର ଚାହିଦା ବଢ଼ିଯାଏ । ମନପସନ୍ଦ ଜିନିଷ କମ୍ ଦାମରେ କିଣିବା ପାଇଁ ଗ୍ରାହକମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଅନଲାଇନ୍ ପ୍ଲାଟଫର୍ମରେ ଅଫର୍ ଖୋଜନ୍ତି । କିନ୍ତୁ ଏହି ସୁଯୋଗର ଫାଇଦା ଉଠାଉଛନ୍ତି ସାଇବର ଠକ । ନକଲି ୱେବସାଇଟ୍, ମିଛ ଅଫର୍ ଓ ବିପଜ୍ଜନକ ଲିଙ୍କ୍ ଜରିଆରେ ସେମାନେ ଲୋକଙ୍କୁ ଠକୁଛନ୍ତି ।

ଅନେକ ସମୟରେ ତରବରିଆ ଭାବେ ଆମେ କୌଣସି ଲିଙ୍କ୍‌ରେ କ୍ଲିକ୍ କରିଦେଉ । ଫଳରେ ନିଜର କଷ୍ଟ ଅର୍ଜିତ ଟଙ୍କା ସହ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ତଥ୍ୟ ମଧ୍ୟ ହରାଇବାକୁ ପଡ଼ିଥାଏ । ତେଣୁ ପାର୍ବଣ ସମୟରେ ଅନଲାଇନ୍ ସପିଂ କରିବାବେଳେ କିଛି ଜରୁରୀ କଥା ମନେ ରଖିବା ଆବଶ୍ୟକ ।

୧. ଅତ୍ୟଧିକ ଡିସକାଉଣ୍ଟ ଦେଖିଲେ ସାବଧାନ ହୁଅନ୍ତୁ
ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆରେ ଯଦି କୌଣସି ଦାମୀ ସ୍ମାର୍ଟଫୋନ୍ କିମ୍ବା ଗ୍ୟାଜେଟ୍ ଉପରେ ୭୦ରୁ ୮୦ ପ୍ରତିଶତ ଡିସକାଉଣ୍ଟ ଦେଖୁଛନ୍ତି, ତେବେ ତୁରନ୍ତ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ । ଅନେକ ନକଲି ୱେବସାଇଟ୍ ଦାମୀ ସାମଗ୍ରୀକୁ ବହୁତ କମ୍ ଦାମରେ ବିକ୍ରି କରିବାର ଲୋଭ ଦେଖାନ୍ତି । କିନ୍ତୁ ସେମାନଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ ଡେଲିଭରି କରିବା ନୁହେଁ, ବରଂ ଟଙ୍କା ନେଇ ଗାଏବ ହୋଇଯିବା ।

କିଣିବା ପୂର୍ବରୁ ସେହି ସାମଗ୍ରୀର ଦାମ୍ ବ୍ରାଣ୍ଡର ଅଫିସିଆଲ୍ ୱେବସାଇଟ୍ କିମ୍ବା ଭରସାଯୋଗ୍ୟ ସପିଂ ପ୍ଲାଟଫର୍ମରେ ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ । ଏହାସହ ୱେବସାଇଟ୍‌ରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଓଲଟା ଟାଇମର୍ କିମ୍ବା 'ମାତ୍ର ୩ଟି ଜିନିଷ ବାକି ଅଛି' ଭଳି ମେସେଜ୍‌ରେ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇ ତରବରିଆ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ ।

୨. ମାଗଣା ଉପହାର ଓ ଲକି ଡ୍ର' ମେସେଜ୍‌ରୁ ଦୂରେଇ ରୁହନ୍ତୁ
WhatsApp କିମ୍ବା SMSରେ ଆଇଫୋନ୍, ସୁନା ମୁଦ୍ରା କିମ୍ବା ସପିଂ ଭାଉଚର୍ ଜିତିଥିବା ମେସେଜ୍ ଆସିଲେ ସତର୍କ ରୁହନ୍ତୁ । ଏଭଳି ମେସେଜ୍ ସହ ଆସୁଥିବା ଅଜଣା ଲିଙ୍କ୍‌ରେ କ୍ଲିକ୍ କଲେ ଆପଣଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ତଥ୍ୟ ଓ ବ୍ୟାଙ୍କ କାର୍ଡ ସମ୍ପର୍କିତ ସୂଚନା ଚୋରି ହୋଇପାରେ । ମନେ ରଖନ୍ତୁ, କୌଣସି ପୁରସ୍କାର ପାଇବା ପାଇଁ UPI PIN କିମ୍ବା OTP ଦେବାର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ । କୌଣସି ଅଜଣା ପେଜ୍ ଏହି ତଥ୍ୟ ମାଗିଲେ ତୁରନ୍ତ ତାହା ବନ୍ଦ କରିଦିଅନ୍ତୁ ।

୩. ନକଲି ୱେବସାଇଟ୍ ଓ ଆପ୍‌କୁ ଏମିତି ଚିହ୍ନନ୍ତୁ
ସାଇବର ଠକମାନେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସପିଂ ୱେବସାଇଟ୍ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିବା ନକଲି ୱେବସାଇଟ୍ ତିଆରି କରନ୍ତି । ଏହି ସାଇଟ୍‌ଗୁଡ଼ିକର URLରେ ପ୍ରାୟତଃ ଗୋଟିଏ କିମ୍ବା ଦୁଇଟି ଅକ୍ଷରର ପାର୍ଥକ୍ୟ ରହିଥାଏ । ତେଣୁ ପେମେଣ୍ଟ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ୱେବସାଇଟ୍‌ର ଠିକଣା, Contact Us ଓ Return Policy ଭଲ ଭାବେ ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ ।

- ଅଜଣା ଲିଙ୍କ୍‌ରୁ APK ଫାଇଲ୍ ଡାଉନଲୋଡ୍ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ ।
- ଆପ୍ ଡାଉନଲୋଡ୍ ପାଇଁ କେବଳ Google Play Store କିମ୍ବା Apple App Store ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ ।
- ଅଜଣା ୱେବସାଇଟ୍‌ରେ କାର୍ଡ କିମ୍ବା ବ୍ୟାଙ୍କ ତଥ୍ୟ ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ ।

୪. ଡେଲିଭରି ଓ କଷ୍ଟମର କେୟାର ନାଁରେ ଠକେଇ
ପାର୍ସଲ୍ ଅଟକିଯାଇଛି କିମ୍ବା ଠିକଣା ଅପଡେଟ୍ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ ବୋଲି ଆସୁଥିବା ମେସେଜ୍‌ରେ ଥିବା ଅଜଣା ଲିଙ୍କ୍‌ରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ । ସେହିପରି କଷ୍ଟମର କେୟାର ନମ୍ବର ଖୋଜିବା ପାଇଁ କେବଳ କମ୍ପାନୀର ଅଫିସିଆଲ୍ ୱେବସାଇଟ୍ କିମ୍ବା ଆପ୍ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ ।
କୌଣସି ଅଜଣା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ OTP, UPI PIN କିମ୍ବା ଫୋନ୍‌ର Screen Sharing Access ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ । ଅର୍ଡର୍ ସମ୍ପର୍କିତ ସମସ୍ତ ତଥ୍ୟ ସପିଂ ଆପ୍‌ରେ ଯାଇ ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ ।

୫. ଅନଲାଇନ୍ ସପିଂକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବାର ୬ଟି ଉପାୟ
- ୱେବସାଇଟ୍ ଠିକଣା ନିଜେ ଟାଇପ୍ କରନ୍ତୁ କିମ୍ବା ଅଫିସିଆଲ୍ ଆପ୍‌ରୁ ସପିଂ କରନ୍ତୁ ।
- ସପିଂ ପ୍ଲାଟଫର୍ମର ସୁରକ୍ଷିତ ପେମେଣ୍ଟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ ।
- ନୂଆ ୱେବସାଇଟ୍‌ରୁ କିଣିବା ପୂର୍ବରୁ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ରିଭ୍ୟୁ ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ ।
- ପ୍ରତ୍ୟେକ ଆକାଉଣ୍ଟ ପାଇଁ ଅଲଗା ଓ ମଜବୁତ ପାସୱାର୍ଡ ରଖନ୍ତୁ ।
- Two-Step Verification ଚାଲୁ ରଖନ୍ତୁ ।
- ଅତ୍ୟଧିକ ଡିସକାଉଣ୍ଟ କିମ୍ବା ଶୀଘ୍ର ପେମେଣ୍ଟ କରିବାର ଚାପରେ ଆସି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ ।

୬. ଅନଲାଇନ୍ ଠକେଇର ଶିକାର ହେଲେ ତୁରନ୍ତ କ'ଣ କରିବେ ?
ଯଦି ଆପଣଙ୍କ ସହ ଅନଲାଇନ୍ ଠକେଇ ହୋଇଛି ବୋଲି ଜାଣିବାକୁ ପାଆନ୍ତି, ତେବେ ଆଦୌ ବିଳମ୍ବ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ ।
୧. ତୁରନ୍ତ ବ୍ୟାଙ୍କକୁ ଫୋନ୍ କରି ନିଜର କାର୍ଡ କିମ୍ବା ବ୍ୟାଙ୍କ ଆକାଉଣ୍ଟକୁ ବ୍ଲକ୍ କରାନ୍ତୁ ।
୨. ନିଜର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଆକାଉଣ୍ଟଗୁଡ଼ିକର ପାସୱାର୍ଡ ବଦଳାନ୍ତୁ ।
୩. ଯଦି କୌଣସି ସନ୍ଦେହଜନକ ଆପ୍ ଡାଉନଲୋଡ୍ କରିଛନ୍ତି, ତାହାକୁ ଫୋନ୍‌ରୁ ହଟାଇ ଦିଅନ୍ତୁ ।
୪. ସରକାରଙ୍କ ଅଫିସିଆଲ୍ ସାଇବର କ୍ରାଇମ୍ ପୋର୍ଟାଲ୍ https://cybercrime.gov.in ରେ ଅଭିଯୋଗ କରନ୍ତୁ ।
୫. ଆର୍ଥିକ ଠକେଇ ହୋଇଥିଲେ ତୁରନ୍ତ ୧୯୩୦ ହେଲ୍ପଲାଇନ୍ ନମ୍ବରକୁ କଲ୍ କରନ୍ତୁ ।

ଯେତେ ଶୀଘ୍ର ଅଭିଯୋଗ କରିବେ, ଠକେଇ ହୋଇଥିବା ଟଙ୍କାକୁ ଅଟକାଇବାର ସମ୍ଭାବନା ସେତେ ଅଧିକ ରହିବ ।
ସେଥିପାଇଁ ଏହି ଦୀପାବଳିରେ ମନଖୋଲି ସପିଂ କରନ୍ତୁ, କିନ୍ତୁ ସାଇବର ସୁରକ୍ଷାକୁ ଆଦୌ ଅଣଦେଖା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ । ମନେ ରଖନ୍ତୁ, ଟିକିଏ ସତର୍କତା ଆପଣଙ୍କ କଷ୍ଟ ଅର୍ଜିତ ଟଙ୍କାକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିପାରିବ ।